Πέμπτη, Οκτωβρίου 11, 2007

IMPERIUM

Του Ρόμπερτ Χάρις. Μετάφραση Φανή Πανταζή. Εκδόσεις Ψυχογιός. 2007.

Το βιβλίο αυτό κανονικά δεν έχει θέση στο παρόν ιστολόγιο, καθώς είναι ιστορικό, και όχι αστυνομικό μυθιστόρημα.

Αλλά μιας και μόλις τελείωσα την ανάγνωσή του, θεωρώ σκόπιμο να το αναφέρω, επειδή θα φανεί πολύ χρήσιμο στους θιασώτες της σειράς του Maddox. Όλα τα ιστορικά πρόσωπα με τα οποία συναναστρέφεται ο Δέκιος Καικίλιος Μέτελλος ο Νεότερος, βρίσκονται εδώ. Όλα τα τοπωνύμια μέσα και γύρω από τη Ρώμη, επίσης. Είναι ενδιαφέρον να τα δει όλα αυτά κανείς από μία άλλη οπτική γωνία.

Η δράση τοποθετείται στα χρόνια της Ρωμαϊκής Δημοκρατίας και συγκεκριμένα την περίοδο της ανόδου του μεγάλου ρήτορα Κικέρωνα (79-66 π.Χ.). Αποτελεί, υποτίθεται, την βιογραφία του γραμμένη από τον δούλο του Τίρωνα που υπήρξε γραμματέας και φίλος του. Παρακολουθούμε την εξέλιξη της πολιτικής ζωής στη Ρώμη, τις διαπλοκές, τις ίντριγκες, τις συμμαχίες, και τις φιλίες που διαμορφώνονται μέσα στο πλαίσιο ιστορικών γεγονότων όπως είναι η κατάκτηση της Ισπανίας, η εξέγερση των δούλων και η καταστολή της, ο πειρατικός πόλεμος, η συνομωσία του Κατιλίνα κτλ. Εμφανίζεται ο Πομπήιος, ο Λούκουλλος, ο Κάτουλος, οι αδελφοί Μέτελλοι (οι θείοι του Δέκιου) και ο νεαρός Ιούλιος Καίσαρας. Θα ξαναδούμε την κακόφημη Συβούρα, τη γειτονιά του Δέκιου, και τις συμμορίες της. Ο αντίπαλος του Δέκιου και του φίλου του Μίλωνα, Κλώδιος ο Ωραίος (Πούλχερ εδώ) κάνει επίσης την τρομερή εμφάνισή του.

Το μυθιστόρημα είναι καλογραμένο, ευχάριστο, καθόλου κουραστικό, με αναφορές και στην σύγχρονη πολιτική ζωή με την ευρεία της έννοια.

Το συνιστώ ανεπιφύλακτα, ως παράλληλο του αστυνομικού ανάγνωσμα.

Έχω μόνο δύο παρατηρήσεις που αφορούν τη μετάφραση:

Το αξίωμα του tribunus έχει παλαιόθεν αποδοθεί και επικρατήσει στα ελληνικά ως "δήμαρχος". Έτσι το μαθαίναμε και στο σχολείο, όταν οι πιο γνωστοί μας δήμαρχοι ήταν ο Τιβέριος και Γάιος Γράκχος. Γιατί λοιπόν προτιμήθηκε το ανοίκειο "τριβούνος";

Ο όρος "ιππότης" που χρησιμοποιείται κατά κόρον, θέλοντας προφανώς να δηλώσει την τάξη των ιππέων, είναι κατά τη γνώμη μου άστοχος, καθώς είναι αναχρονιστικός. Το "ιππέας" είναι δόκιμος στα ελληνικά ιστορικός όρος για τη ρωμαϊκή περίοδο. Τη λέξη αυτή βέβαια την χρησιμοποιεί η μεταφράστρια για να δηλώσει τον καβαλλάρη. Για αυτή την περίπτωση θα μπορούσε να είχε βάλει τη λέξη "έφιππος".

Τετάρτη, Οκτωβρίου 10, 2007

Επιστροφή από τη Λήθη

Του Λεωνίδα Χατζηνικολάου. Εκδόσεις Νέα Σύνορα Α. Α. Λιβάνη 1998.

Πάνε δέκα χρόνια που διάβασα το βιβλίο αυτό, και τις λεπτομέρειές του τις έχω ξεχάσει. Θέλω όμως να το συστήσω σαν ένα από τα καλύτερα του είδους (αλήθεια πώς ονομάζεται;) που δεν έχει να ζηλέψει τίποτα από τους Ιλλουμινάτι και τον Κώδικα Ντα Βίντσι.

Έχει επιπλέον και το προσόν ότι αναφέρεται στα καθ΄ημάς.

Η δράση διεξάγεται σε δύο επίπεδα: το ένα στην ελληνική πραγματικότητα του σήμερα, το άλλο στην εποχή του Τσιμισκή, τον 10 αιώνα δηλαδή. Οι πρωταγωνιστές του πρώτου επιπέδου είναι ο αρχιτέκτονας Νικήτας Παλαιολόγου και η αρχαιολόγος Αναστασία Ροζάκη.

Το μήλον της Έριδος είναι ένα παλιό χειρόγραφο που ανακάλυψε ο θείος του Νικήτα μοναχός Γρηγόριος στα έγκατα της Μονής Σινά. Το έγγραφο αυτό συντάχθηκε την εποχή του Τσιμισκή, και καταχωνιάστηκε πάραυτα. Αν γίνουν γνωστά αυτά που γράφει, θα ανατραπούν οι αξίες του κόσμου όλου. Θρησκείες θα καταποντιστούν, πιστοί θα προδοθούν, έθνη θα χάσουν την ταυτότητά τους, κοντολογίς θα έρθει το πάνω κάτω. Πρέπει λοιπόν ή όχι να κοινοποιηθεί; Αυτό έχετε τη δυνατότητα να το σκεφθείτε διαβάζοντας τις 600 τόσες σελίδες -αν προλάβετε δηλαδή να κάνετε κάποια σκέψη. Η αφήγηση θα σας συνεπάρει (εννοώ με αυτό ότι συνεπήρε εμένα) και δεν θα το αφήσετε από τα χἐρια σας προτού αποσπάσετε το μυστικό (εννοώ ότι είχα αφήσει τη δουλειά μου και διάβαζα μέχρι τελικής πτώσεως. Σκεφτόμουν μάλιστα μήπως αυτή κατά βάθος ήταν και η επιθυμία αυτής που μου το είχε δανείσει: να με ξεκάνει).

Ο λόγος που γράφω γιαυτό μετά από τόσο καιρό (και αφού πέρασε ένας χρόνος που το είχα στα υπόψη του ιστολογίου) είναι ότι μας έχει κατακλύσει τόση ανοησία με παρόμοια έργα, που πρέπει να ξεχωρίσουμε μερικά.

Ο κ. Χατζηνικολάου έκανε άριστη δουλειά. Τα ιστορικά στοιχεία του ήταν ακριβή τα αρχαιολογική δεδομένα επίσης. Η φαντασία του υπεισήλθε εκεί ακριβώς που έπρεπε να υπεισέλθει, αξιοποίησε αστικούς μύθους και μεσαιωνικούς θρύλους και έπαιξε με τους ανομολόγητους πόθους των Ελλήνων. Ένα μόνο έχω να του παρατηρήσω: δεν χρειάζονταν τόσες περιγραφές των ιδιωτικών στιγμών των ηρώων. Το έργο του έστεκε μια χαρά, ήταν περιττός αυτού του είδους ο κράχτης.

Το είδος αυτό των μυθιστορημάτων έχει κατηγορηθεί από αρκετούς, λόγω του ότι παραποιούν την ιστορική αλήθεια. Όντως, το κάνουν. Άλλωστε αυτή είναι η μαγεία τους, αλλά και η διαφορά τους από τα ιστορικά μυθιστορήματα: το ότι χρησιμοποιούν πραγματικές ιστορικές ψηφίδες ετερόκλητες όμως από χρονική και κάθε άλλη άποψη, τις ανακατεύουν καλά-καλά στην κάλπι, και μετά μας παραδίδουν το αποτέλεσμα.

Αν ο μαέστρος είναι καλός, θα ακούσουμε καλή μουσική. Αν όχι, θα θάψουμε το έργο του στο ιστολόγιό μας.

Δευτέρα, Οκτωβρίου 08, 2007

Το χειρόγραφο της Πράγας


Του Παναγιώτη Κονιδάρη. Εκδόσεις Α. Α. Λιβάνη, 2007.

Η μεγαλύτερη αρετή του βιβλίου αυτού είναι ο εξαιρετικά ευρηματικός τρόπος της πλοκής του. Η δράση εκτυλίσσεται σε δύο επίπεδα: το παρόν, που με φυσιολογικό ρυθμό προχωράει προς το μέλλον, και το παρελθόν που με άνισα άλματα μετατίθεται συνεχώς προς τα πίσω. Τα παρελθοντικά κεφάλαια αποκαλεί ο συγγραφέας "Ιντρεμέτζο Ι, ΙΙ, ΙΙΙ,....." και μας δίνει τη χρονολόγηση διεξαγωγής του επί μέρους ιστορικού συμβάντος. Το ενδιαφέρον λοιπόν είναι ότι καθώς εξελίσσεται η δράση στα κεφάλαια του παρόντος, προκύπτει κάθε φορά ένα νέο στοιχείο στην έρευνα, που αποτελεί τον εφαλτήρα για τη χρονολογία και τα πρόσωπα του επόμενου ιντερμέτζου.

Το συγγραφικό αυτό εύρημα το βρήκα γοητευτικό. Ομολογώ ότι αυτό ήταν που με συγκράτησε στην ανάγνωση και με ώθησε στην ολοκλήρωση του βιβλίου. Διότι, λυπάμαι που το λέω, οι αρετές του χαντακώνονται από τον ίδιο τον μύθο.

Το πόνημα αυτό είναι δυστυχώς ένα ακόμα μυστικιστικό με αστυνομική πλοκή βιβλίο, που ακολουθεί ευσυνείδητα το δρόμο που χάραξε ο Dan Brown και ακόμα νωρίτερα ο Umberto Ecco με το Εκκρεμές του Φουκώ. Παρελαύνει και εδώ όλο το γνωστό συνονθύλευμα Ναϊτών, Ροδόσταυρων, Ιωαννιτών, μάγων, αλχημιστών και δε συμμαζεύεται. Η απουσία του Βατικανού θα αποτελούσε ουσιώδη παράληψη. Το προσωπικό μου ρεπερτόριο εμπλουτίστηκε με μία καινούργια οργάνωση, τους Καρμπονάρους, που έχουν αναβιώσει παρακαλώ ζητώντας μερίδιο από την μυστικιστική πίττα. Από τη συνταγή δεν λείπει το απαραίτητο σεξ (με σεμνή ομολογώ περιγραφή των τεκταινομένων) και αρετές όπως η ισχυρή φιλία (ανδρική φυσικά). Τα κωδικοποιημένα μυνήματα και οι σκακιστικοί γρίφοι είναι απόηχοι των ανάλογων έργων που προηγήθηκαν. Εκτός και άν αυτό συμβαίνει επειδή όλα τα παρόμοια έργα ανακυκλώνουν τα ίδια σύμβολα.

Πέρα όμως από αυτό, ο μυστικός στόχος προς τον οποίον προσβλέπουν οι καλοί και οι κακοί του τότε και του τώρα, και τον οποίον προσπαθεί να ανακαλύψει ο Ορφέας, είναι κατά τη γνώμη μου ανίσχυρος, μη πειστικός. Η γλώσσα του Θεού;;;!!!! Η γλώσσα που μιλούσαν οι άνθρωποι πριν τη Βαβέλ;;; Δεν πείθει σαν αντικείμενο διεκδίκησης και όραμα τόσων και τόσων ανθρώπων σε βάθος χιλιετιών. Ακόμα και η κατάκτηση της Αθανασίας με μέσο το Σκάκι του Μογλάν έχει περισσότερες πιθανότητες πειθούς. Να φανταστείτε ότι ο γρίφος τον οποίον πρέπει να αποκωδικοποιήσει κανείς για να κερδίσει την εν λόγω Γνώση, παρουσιάζει μεγαλύτερο ενδιαφέερον.

Ο συγγραφέας, φαρμακοποιός στο επάγγελμα, έχει καλή γλώσσα και διατύπωση και πάρα πολλές ιστορικές γνώσεις. Η ίδια η πλοκή είναι αριστοτεχνική και το τέλος απρόσμενο. Είμαι σίγουρη ότι τις αρετές του μπορεί να τις διοχετεύσει με μεγαλύτερη φειδώ σε ένα πιο προσπελάσιμο και περισσότερο πιθανό άνάγνωσμα.

Και κάτι ακόμα, που αφορά τα ονόματα των ηρώων. Γιατί, στο Θεό σας, κ. Κονιδάρη, ο πρωταγωνιστής θα έπρεπε να ονομάζεται Ορφέας Παλαιολόγος και ο θείος του Αλέξανδρος Παλαιολόγος; Χάθηκαν τα "φυσιολογικά" ονόματα; Ελλείψει έμπνευσης ο τηλεφωνικός κατάλογος αποτελεί πάντα απύθμενο πηγάδι άντλησης "κανονικών" βαφτιστικών και επιθέτων. Με τα βαρύγδουπα και ιστορικά φορτισμένα αυτά ονόματα το βιβλίο δείχνει να στερείται σοβαρότητας από το οπισθόφυλλο ακόμα. Και αυτή την ταλαίπωρη Τσέχα ήταν ανάγκη να την πείτε Σάρκα; ´Ακου Σάρκα!!!

Τέλος λίγα για την υπόθεση: Ο Ορφέας Παλαιολόγος, πρώην φαρμακοποιός και νυν βιβλιοδέτης, άρτι διαζευχθείς και ως εκ τούτου με κακή ψυχολογία, δέχεται τις λεκτικές περιποιήσεις του επιστήθιου φίλου του Άγγελου Καρούση. Το ίδιο βράδυ ανακαλύπτεται δολοφονημένος ο θείος του με αποκρουστικό τρόπο που παραπέμπει σε κάποια αρρωστημένη τελετουργία. Παρόμοιο θάνατο βρίσκουν και οι φίλοι του από την παρέα των φοιτητικών του χρόνων. Ο Ορφέας, χωρίς να του το ζητήσει κανείς, ψάχνει να βρει την αιτία και τον φονιά, σε διάφορα μέρη της Ελλάδας και της Ευρώπης καθοδηγούμενος από την ιστορική έρευνα, την συμπαράσταση φίλων και ευκαιριακών γνωστών, κυρίως όμως από την εξυπνάδα του. Αμφιβάλλετε ότι θα τα καταφέρει;

Περισσότερες πληροφορίες και σχόλια στο ιστολόγιο του συγγραφέα το οποίο μπορείτε να επισκεφθείτε κάνοντας κλικ εδώ.

Τετάρτη, Οκτωβρίου 03, 2007

Σατουρνάλια

Της D. Comastri Motanari. Μετάφραση Άννα Τσέα. Εκδόσεις Άγρα 2007.

Το βιβλίο έχει ενδιαφέρουσα πλοκή και διαβάζεται ευχάριστα. Τα ιστορικά στοιχεία που δίνει είναι ακριβή. Θα μπορούσε να είναι καλό, εάν δεν του έλειπε ένα βασικό στοιχείο: η πρωτοτυπία.

Από τη στιγμή που υπάρχει ο Δέκιος Καικίλιος Μέτελλος ο Νεότερος του Maddox, ο οποίος εκατό περίπου χρόνια νωρίτερα πραγματοποίησε με επιτυχία αντίστοιχες έρευνες, το βιβλίο τούτο ωχριά. Η συγγραφέας αποκλείεται να μην είχε υπόψη της τον συμαθέστατο αυτόν ήρωα. Γιατί λοιπόν δημιούργησε έναν όμοιο χαρακτήρα, με όμοια δράση, στην ίδια πόλη; Δεν το βρήκε λίγο βαρετό;

Όταν το διάβαζα είχα την ενοχλητική αίσθηση του "κάπου το ξέρω". ´Ολα τα επιμέρους χαρακτηριστικά παρουσιάζουν αντιστοιχίες: Ο συγκλητικός που αδιαφορεί για το αξίωμά του και ψοφάει να διεξάγει αστυνομικού τύπου έρευνες, ο παραδόπιστος και παμπόνηρος Έλληνας δούλος που βοηθάει στην εξιχνίαση των εγκλημάτων, η γυναικεία παρουσία που χώνει τη μύτη της παντού με φαινομενικά καταστροφικά, αλλά σωτήρια στην έκβασή τους αποτελέσματα, η κακόφημη γειτονιά με τις συμμορίες της (αντί για Συβούρα που τη συνηθίσαμε, εδώ έχει αποδοθεί ως Σοβώρα). Σαν να έχουμε δηλαδή χαρακτήρες της Νέας Κωμωδίας που είναι αναμενόμενο να εμφανίζονται σε κάθε επεισόδιο. Το αποκορύφωμα της αντιγραφής όμως είναι η πολυκατοικία που γκρεμίζεται λόγω της κακής κατασκευής της από την πλεονεξία των εργολάβων που χρησιμοποίησαν τα χείριστα των υλικών και της εγκληματικής αμέλειας των αρχών που δεν επιλαμβάνονται του θέματος. Ακόμα και το δολοφονικό χέρι που βοήθησε πριονίζοντας ένα κεντρικό δοκάρι, και αυτό χρησιμοποιήθηκε.

Είναι το δεύτερο βιβλίο της σειράς (αριθμεί δώδεκα) που κυκλοφορεί στην Ελλάδα. Το πρώτο (Θάνατοι στην Πομπηία) μου είχε φανεί πιο δροσερό. Δεν είναι κακό να τα διαβάσει κανείς. Εγώ θα το κάνω, χωρίς να περιμένω φυσικά με ανυπομονησία το επόμενο, όπως συμβαίνει με τα βιβλία του Maddox.

Η διαφορά είναι η ίδια ακριβώς που παρατηρείται ανάμεσα στον Αδελφό Κάντφελ της Έλις Πίτερς και στον Αδελφό Ρογήρο της Kate Sedley: το εμπνευσμένο πρωτότυπο και το λιγότερο ή περισσότερο επιτυχημένο αντίγραφό του.

Πέμπτη, Σεπτεμβρίου 20, 2007

Η Θύελλα

Του Juan Manuel de Prada. Μετάφραση Έφη Γιαννοπούλου. Εκδόσεις Καστανιώτη 2001.

Πολύ σπάνια εγκαταλείπω ένα βιβλίο. Από τη στιγμή που το ξεκίνησα, θεωρώ ζήτημα τιμής (πασπαλισμένης με αρκετή δόση μαζοχισμού) την ολοκλήρωση της ανάγνωσής του.

Αυτό το άφησα στη σελίδα 25. Στάθηκε αδύνατο να πάω παρακάτω. Οι μακροσκελείς περιγραφές, η αφόρητη μελαγχολία που διαχέεται, κατά τον συγγραφέα, στην χειμωνιάτικη Βενετία με απώθησαν.

Και εγώ όταν ήμουν στην ηλικία του πρωταγωνιστή, χειμώνα πήγα στη Βενετία και για παρόμοιους λόγους (πανεπιστημιακή εκδρομή του Τμήματος Αρχαιολογίας και Τέχνης). Τις περισσότερες μέρες έβρεχε. Δεν είχα νιώσει τότε την παραμικρή μελαγχολία και δεν θέλησα να με καταλάβει αναδρομικά.

Το είδος των επιστημονικών-αστυνομικών μυθιστορημάτων, που ευτυχώς ανθεί στις μέρες μας, ενέχει πάντα τον κίνδυνο εκτροχιασμού προς την πλευρά της εκάστοτε επιστήμης. Ο συγγραφέας πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικός, σεβόμενος τη δεύτερη ιδιότητα του πονήματός του. Δεν γράφει επιστημονικό έργο, ούτε καν εκλαϊκευτικό επιστημονικό έργο. Εκείνος ο αναγνώστης που επιλέγει να ξεκουραστεί (πολλές φορές να ξεκουραστεί από το διάβασμα!!!!!) διαβάζοντας ένα καλό αστυνομικό μυθιστόρημα, δεν επιθυμεί να τον ζαλίζουν με πάρα πολλή επιστήμη. Θέλει να χαλαρώσει.

Χαλάρωση και ευχαρίστηση από τη Θύελλα δεν αποκόμισα. Ίσως και να αδικώ το βιβλίο εγκαταλείποντάς το τόσο νωρίς. Στο κάτω-κάτω διαβάστηκε από όλη την Ευρώπη.

Λυπάμαι, δεν μπόρεσα.

Κρίμα, κυρίως επειδή η "Θύελλα" του Τζοτρζόνε ήταν ο αγαπημένος μου πίνακας στο μάθημα της Ιστορίας της Τέχνης. Σχολιασμένη στο πανεπιστημιακό εγχειρίδιο από την απαράμιλλη πέννα του καθηγητή Χρύσανθου Χρήστου είχε προσλάβει για μένα μυθικές διαστάσεις.

Α, και κάτι ακόμα, επί του μύθου: ο πρωταγωνιστής πηγαίνει στη Βενετία για να μελετήσει τον πολυσυζητημένο αυτόν πίνακα για τον οποίο έχει εκπονήσει διδακτορική διατριβή αφιερώνοντας γι΄αυτήν πέντε χρόνια. Μα καλά, αφού την τελείωσε θυμήθηκε να πάει να τον δει; Απ΄όσο μπορώ να ξέρω, κατά κανόνα επισκέπτεσαι το αντικείμενο το πόθου σου κατά τη διάρκεια της ενασχόλησής σου με αυτό και όχι μετά για να διαπιστώσεις αν έγραψες καλά το μάθημά σου.

Παρασκευή, Σεπτεμβρίου 07, 2007

Ήλιος του Αυγούστου

Του Andrea Camilleri. Μετάφραση Φωτεινή Ζερβού. Εκδόσεις Πατάκη 2007.

Γνωρίζετε τον Επιθεωρητή Σάλβο Μονταλμπάνο; Αν ναι, δεν έχετε λόγο να διαβάσετε την επόμενη παράγραφο. Αν όχι, συνεχίστε.

Ο Σάλβο Μονταλμπάνο είναι Επιθεωρητής στο Αστυνομικό Τμήμα της Βιγκάτα, που διοικητικά υπάγεται στη Μοντελούζα. Στη Σικελία. Αυτή τη στιγμή είναι 55 χρονών. Μένει σε ένα παραθαλάσσιο σπίτι που βρίσκεται στη Μαρινέλλα, στις παρυφές της Βιγκάτα. Έτσι, το καθημερινό μπάνιο εντάσσεται στη ρουτίνα του. Ζει μόνος του. Ωστόσο είναι αρραβωνιασμένος. Η Λίβια, δημοσιογράφος που ζει στη .... Ρώμη, είναι αυτή που κατέχει τον επίζηλο τίτλο της αιώνιας αρραβωνιαστικιάς. Ο καλύτερος φίλος του Μονταλμπάνο είναι ο συνάδελφός του Μιμί Αουτζέλλο, υφιστάμενός του στο Τμήμα. Συνδέονται μάλιστα και με σχέση κουμπαριάς. Η αγάπη που του έχει δεν τον εμποδίζει να τον ζηλεύει παθολογικά, τόσο για τις επιδόσεις του στη δουλειά, όσο και για την τρυφερή σχέση του με τη Λίβια. Ο Μονταλμπάνο είναι πολύ καλοφαγάς. Τρώει πολύ και εκλεκτικά. Προτίμησή του τα κάθε είδους θαλασσινά και ψάρια. Το αγαπημένο του στέκι είναι η ταβέρνα του Καλότζερο (ή του Έντσο), όπου γευματίζει τα μεσημέρια με ό,τι καλύτερο. Το σπίτι του το φροντίζει η Αντελίνα, που δεν παραλείπει να του γεμίζει το ψυγείο με λιχουδιές. Το παράξενο είναι ότι αυτή η Αντελίνα, που του έχει τρομερή αδυναμία, είναι μητέρα δύο κακοποιών που μπαινοβγαίνουν στις φυλακές. Κάποιες φορές μάλιστα τους έχει συλλάβει ο ίδιος ο Μονταλμπάνο. Το γεγονός δέν έχει πτοήσει κανέναν τους, και έτσι ο Μονταλμπάνο έγινε νονός στο παιδί του ενός από τους δύο.

Αρκετά.

Στο εν λόγω μυθιστόρημα καλείται να εξιχνιάσει ένα φόνο που συνέβη προ εξαετίας. Το πτώμα μιας δεκαεξάχρονης κοπέλας βρέθηκε μουμιοποιημένο μέσα σε ένα μπαούλο, στον αυθαίρετο πρώτο όροφο παραθαλάσσιας κατοικίας που είχε θαφτεί στην άμμο για να μη φαίνεται, μέχρι να γίνει νομιμοποίηση των αυθαιρέτων...

Το κακό είναι ότι το σπίτι αυτό το είχε νοικιάσει ο Μονταλμπάνο για να μείνει μια οικογένεια φίλων της Λίβια. Το πτώμα μάλιστα το ανακάλυψε ο ίδιος τυχαία. Και λέω το κακό, γιατί η όλη ιστορία έγινε αφορμή για να διαταραχτούν για άλλη μια φορά οι σχέσεις του με τη Λίβια. Έτσι θα κάνει ο ένας στον άλλον εκδικητικές απιστιούλες ....ξενοκοιτάζοντας.

Στην υπόθεση εμπλέκονται τοπικοί μεγαλοσχήμονες παράγοντες, ανέγγιχτοι από το νόμο, η Μαφία, ο ιδιοκτήτης του σπιτιού που έχει πεθάνει, ο ιδιόρρυθμος προγονός του που έχει σκοτωθεί, ο αρχιτέκτονας που το έχτισε, ο εργολάβος που παρακολουθούσε τις εργασίες, ο μεσίτης που το νοίκιασε, και η πανέμορφη Αντριάνα, δίδυμη αδελφή της θανούσης, νυν φοιτήτρια.

Ο Μονταλμπάνο με τον βοηθό του Φάτσιο και την συνεργασία της Αντριάνας που του φορτώνεται ετσιθελικά, προσπαθεί να βρει την άκρη. Θα τη βρει φυσικά, αλλά για κείνον θα είναι αργά...

Αν δεν με απατά η μνήμη μου αυτό είναι το ενδέκατο βιβλίο του Καμιλλέρι με ήρωα τον Μονταλμπάνο που εκδίδεται στα ελληνικά. Παρόλο όμως που είμαι φαν και του συγγραφέα και του ήρωα, αυτό συγκριτικά με τα άλλα, ειδικά τα πρώτα, μου φάνηκε πιο αδύναμο, με πιο χαλαρή δράση, με ευρήματα και ατάκες που επαναλαμβάνονται. Σαν να έχει κουραστεί ο συγγραφέας. Η μήπως κουράστηκα εγώ;

Κυριακή, Σεπτεμβρίου 02, 2007

Η ερμηνευτική του φόνου

Του Jed Rubenfeld. Μετάφραση Χριστιάννα Σακελλαροπούλου. Εκδόσεις Α. Α. Λιβάνη. 2007.

Τι είναι το οιδιπόδειο σύμπλεγμα; Ε, καλά τώρα. Αυτό το ξέρουν και τα μωρά. Είναι η ενδόμυχη, καλά κρυμμένη και ωστόσο πανταχού παρούσα επιθυμία του γιου να συνευρεθεί με την μητέρα του, εξουδετερώνοντας τον πατέρα του, τον οποίο ζηλεύει θανάσιμα.

Τι σημαίνει το πιο πολυσυζητημένο δίλημμα στη λογοτεχνία, η σπαρακτική απορία του Άμλετ: "να είναι κανείς ή να μην είναι;". Ε, καλά τώρα. Αυτό το ξέρουν και τα μωρά. Σημαίνει "να ζει κανείς ή να μη ζει;".

Γιατί είστε σίγουρος ότι οι απαντήσεις που δώσατε είναι οι σωστές;

Διαβάστε αυτό το βιβλίο και θα δείτε μια άλλη προσέγγιση του θέματος.

Στο πρώτο ερώτημα, θα διαπιστώσετε ότι το οιδιπόδειο είναι το ακριβώς αντίστροφο πράγμα από το γενικώς πιστευόμενο: η ζήλια του πατέρα προς τον γιο, ο οποίος με το που έσκασε μύτη στον κόσμο του πήρε τη γυναίκα του και μονοπωλεί το ενδιαφέρον της με αγκαλιές, κανακέματα, θηλασμό κτλ. κτλ.

Για το δεύτερο, θα παρακολουθήσετε διάφορες εκδοχές όπως: Να δείχνει κανείς προς τα έξω τον πραγματικό εαυτό του ή να παριστάνει κάτι άλλο, να φαίνεται αλλιώτικος απ΄αυτό που είναι δηλαδή; Να κάθεται κανείς στ΄αυγά του και να υπομένει τη μοίρα του ή να αναλάβει δράση, ακόμα και αν αυτή ισοδυναμεί με το θάνατό του;

Μα καλά ψυχολογία θα διαβάσουμε τώρα; Με λογοτεχνία θα ασχοληθούμε; εσείς μας λέτε πως το βιβλίο είναι αστυνομικό. Μην ανησυχείτε κυρίες και κύριοι αναγνώστες. Δεν σας εξαπατήσαμε. Αστυνομικό θα διαβάσετε. Και μάλιστα αστυνομικό εποχής.

Θα μεταφερθείτε στην Νέα Υόρκη του 1909. Νέες ανακαλύψεις, νέες κατασκευές, καινούριες εφευρέσεις έρχονται με γοργούς ρυθμούς στο φως . Αυτοκινούμενα αμάξια, τηλέφωνα, πανύψηλα κτήρια από χάλυβα κάνουν την εμφάνισή τους και αλλάζουν ραγδαία το περιβάλλον και τη ζωή των ανθρώπων. Ένα ασύλληπτο μέχρι τότε έργο, η γιγάντια γέφυρα του Μανχάταν υψώνεται πάνω στα υποβρύχια θεμέλια της, και όπου νάναι θα ολοκληρωθεί. Η ατμόσφαιρα των αρχών του 20ου αι. δοσμένη αριστοτεχνικά, σε κάνει να νομίζεις ότι παρακολουθείς τον κόσμο αυτόν από τα μέσα, όχι σαν παρατηρητής που σου τα διηγούνται.

Ο πιο διάσημος γιατρός στην Ευρώπη, ο Ζίγκμουντ Φρόιντ, καταπλέει στην πόλη για μια σειρά διαλέξεων με θέμα, τι άλλο, τη ψυχανάλυση και τη θεωρία του για το οιδιπόδειο σύμπλεγμα. Όμως θα βρεθεί σε μια κοινωνία που παρά το δυναμισμό που τη διακρίνει, φαίνεται να αποσυντίθεται: παράξενα σεξουαλικά βίτσια θεωρούνται συνηθισμένα στις τάξεις των πλουσίων και ισχυρών. Κάποιος, διεγείρεται δένοντας νεαρές υπάρξεις από το ταβάνι και μαστιγώνοντάς τες αλύπητα. Κάποιος, επιθυμώντας τη μικρή κόρη του φίλου του, του ρίχνει τη γυναίκα του σαν σεξουαλικό δόλωμα και όταν το ψάρι τσιμπάει, του γίνεται σαφές ότι για να πάρει, πρέπει να δώσει και αυτός.

Και όμως, δε θα το πιστέψετε: Η κοινωνία αυτή δεν θα δεχτεί τις ιδέες του Φρόιντ για το σεξουαλικό υπόβαθρο των επιθυμιών και ενεργειών μας, θεωρώντας ότι θα κλονίσουν τα θεμέλιά της ηθικής της!!!!!!!!!

Και ο φόνος; που είναι ο φόνος; γίνεται αστυνομικό μυθιστόρημα χωρίς ένα τουλάχιστον προς εξιχνίαση φόνο;

Μην ανησυχείτε είπαμε. Θα έχετε τον φόνο σας, αλλά θα σας κλέψουν στην πορεία το πτώμα μέσα από το νεκροτομείο. Θα πρέπει να το αναζητήσετε, και αυτό και τον δολοφόνο μαζί με τον γιατρό Στράτχαμ Γιάνγκερ, τον Επιθεωρητή Λίτλμορ και τον ιατροδικαστή Χούγκερ. Ο Φρόιντ στα μετόπισθεν, κάνει ότι μπορεί για να σας βοηθήσει με μέσο ....την ψυχανάλυση.

Κυριακή, Αυγούστου 26, 2007

Έγκλημα στον Πύργο

Της Kate Sedley. Μετάφραση Έλενα Τσουκαλά Εκδόσεις Περίπλους.

Ο Ρογήρος είναι γυρολόγος και ζει στην Αγγλία των μέσων του 15ου αι. Αρχικά επιθυμούσε να γίνει μοναχός, σύντομα όμως κατάλαβε ότι δεν είχε τέτοια κλίση. Άλλο τον προόριζε ο Θεός να πράξει: να αποδίδει δικαιοσύνη μέσω της εξιχνίασης δύσκολων εγκλημάτων. Έτσι, ακούσια σχεδόν, τα βήματά του τον φέρνουν κάθε φορά και σε ένα διαφορετικό μέρος όπου έχει συμβεί κάποιος μη φυσιολογικός θάνατος. Το χέρι του Θεού, μέσω των ανακαλύψεων του Ρογήρου θα υποδείξει κάθε φορά τον ένοχο.

Στην περιπέτεια αυτή, την της σειράς, βλέπουμε τον Ρογήρο να αφήνει μέσα στο καταχείμωνο τη θαλπωρή του σπιτικού του (που το διαφεντεύει με ατσάλινη πυγμή η πεθερά του, μιας και η γυναίκα του έχει πεθάνει) και να αναζητά "καθαρό αέρα" προσπαθώντας να πουλήσει την πραμάτεια του στα διάφορα αγροκτήματα και αρχοντικά.

Το τελευταίο του κατάλυμα είναι στο κτήμα.... για τους ενοίκους του οποίου έχει ήδη συγκεντρώσει αλήθειες και κουτσομπολιά από τους διάφορους σταθμούς όπου σταμάτησε για κατάλυμα ή δουλειά. Εκεί όμως δεν έμελλε να πουλήσει τίποτα. Με την άφιξή του σχεδόν, διαπιστώνεται ο τραγικός θάνατος της κυρίας του σπιτιού, της Λαίδης... που γκρεμίστηκε πέφτοντας από τον παλιό σαξονικό πύργο που αποτελούσε το καταφύγιο και το ερημητήριό της. Η Λαίδη βλέπετε, που δεν ήταν πάνω από 20 χρονών, είχε ιδιαίτερη ροπή προς τη θρησκεία. Οι ανέσεις και τα αγαθά του κόσμου τούτου την άφηναν αδιάφορη.

Ο Ρογήρος βρίσκεται προ αδιεξόδου. Το προσωπικό δε φαίνεται να συμπαθεί την θρήσκα κυρία του. Ο σύζυγός της, για τον οποίο συζητιέται ότι διατηρεί μακρόχρονη εξωσυζυγική σχέση με την άρτι χηρευθείσα γειτόνισσά του, την κυρία Λάινομ, προσπαθεί να περάσει το θάνατό της σαν ατύχημα.

Μια σφοδρή χιονοθύελλα αναγκάζει τον Ρογήρο να παραμείνει έγκλειστος στο αρχοντικό. Η περιέργειά του εξάπτεται και προσπαθεί να βρει μια άκρη, βοηθούμενος και από τον Συμεών, ένα αυστηρό θρησκόληπτο καλόγερο που έφτασε την ίδια μέρα, προσκεκλημένος της Λαίδης, προφανώς για να πατάξει τη διαφθορά του άνομου τούτου οίκου.

Διότι, εκτός από τον σύζυγό της, και ο Μαυρίκιος, γιος του από προηγούμενο γάμο, που είναι συνομήλικος της μητριάς του, δεν πάει πίσω σε ατασθαλίες. Έχοντας υποπέσει στο "αμάρτημα των αρχαίων Ελλήνων" αποτελεί ζευγάρι με τον Ντίσνεϋ, επιστάτη του αρχοντικού!

Σόδομα και Γόμορα!!!

Την κατάσταση περιπλέκει η κυρία Λάινομ, που αψηφώντας τον κακό καιρό, έρχεται στο αρχοντικό και σχεδόν τα κάνει θάλασσα. Εννοείται ότι αποκλείεται και αυτή, και διανυκτερεύει εκεί, πυροδοτώντας νέο κύμα κουτσομπολιών.

Σα να μην έφθαναν αυτά, το ίδιο βράδυ βρίσκεται ριγμένος στο πηγάδι με το κεφάλι, και φυσικά νεκρός, το μόνο άτομο που φαίνεται να αγαπούσε την Λαίδη, ο άεργος ετεροθαλής αδελφός της, νόθος γιος του πατέρα της, που ζει στο αρχοντικό, χάρη στην ανοχή του άντρα της. Είναι ατύχημα ή δολοφονία;

Το κακό όμως τρίτωσε. Στις παρυφές του κτήματος, μέσα σε ένα σύδεντρο, βρίσκεται άλλο ένα πτώμα: ένας άκακος ερημίτης που είχε την καλύβα του λίγα χιλιόμετρα πιο πέρα και φιλοξένησε τον Ρογήρο πριν λίγες μέρες.

Ο Ρογήρος και ο Συμεών ρίχνουν διαδοχικά τις υποψίες τους από τον έναν στον άλλο. Η φρικτή αποκάλυψη ότι η Λαίδη είχε υποστεί βιασμό στην εφηβεία της, ρίχνει ακόμα περισσότερο μυστήριο στην υπόθεση.

Πως θα βγει άκρη απόλα αυτά; Εγώ αρκετά είπα. Να διαβάσετε το βιβλίο και να παρακολουθήσετε τον Ρογήρο να ξετυλίγει, με τη βοήθεια πάντα του Θεού, το μπλεγμένο αυτό κουβάρι.

Πέμπτη, Αυγούστου 02, 2007

Η κατάρα της αλεπούς


Της Minette Walters. Μετάφραση Χίλντα Παπαδημητρίου

Ένα εξαιρετικό αστυνομικό βιβλίο με αγγλικό άρωμα, καλή πλοκή, ανατροπές κι έντονες συγκινήσεις. Μια παγωμένη νύχτα του χειμώνα η Αλισα Λόκιερ-Φοξ βρίσκεται νεκρή έξω από το σπίτι της, σ' ένα μικρό χωριό του Ντόρσετ, το Σένστηντ. Οι υποψίες βαρύνουν τον άντρα της το συνταγματάρχη Τζέιμς μέχρι που τελικά ο ιατροδικαστής αποδίδει το θάνατο σε φυσιολογικά αίτια. Το γεγονός αφήνει ανικανοποίητες μερικές από τις καλές κυρίες του χωριού οι οποίες αρχίζουν μια σχεδόν διατροφική εκστρατεία παρενόχλησης του συνταγματάρχη με νυχτερινά τηλεφωνήματα και κατηγορίες πολύ πιο σκοτεινές από τον "απλό" φόνο της γυναίκας του. Στο τοπίο έρχονται να προστεθούν και μια ομάδα άστεγων οι οποίοι καταλαμβάνουν μια γκρίζα από ιδιοκτησιακή άποψη περιοχή γύρω από το χωρίο και απειλούν να εγκατασταθούν εκεί.

Σε βοήθεια του συνταγματάρχη θα τρέξει ο δικηγόρος του καθώς και μια ξεχασμένη εγγονή η οποία δόθηκε πριν από πολλά χρόνια για υιοθεσία, επειδή ...

Ο σκοπός μας εδώ δεν είναι να σας πούμε την ιστορία. Το βιβλίο παρά τη ζοφερή ατμόσφαιρα που παρουσιάζει ειδικά στην αρχή, κρατάει αμείωτο το ενδιαφέρον του αναγνώστη και προτείνεται ανεπιφύλακτα. Όσοι πιστοί αναγνώσατε!

Τετάρτη, Αυγούστου 01, 2007

Ο κύκλος του κακού

Της Yrsa Sigurdardottir. Mετάφραση Βασίλης Καραγιώργος. Εκδόσεις Διήγηση.


Η επίσημη παρουσίαση του βιβλίου αναφέρει :Ένα θρίλερ που κόβει την ανάσα. Όλα ξεκινούν µε τη δολοφονία ενός γερµανού φοιτητή στο πανεπιστήμιο του Ρέικιαβικ, στο πτώµα του οποίου βρίσκεται χαραγµένο ένα παράξενο σηµάδι. Η πλούσια οικογένεια του νεκρού δεν µένει ικανοποιηµένη από τις έρευνες της ισλανδικής αστυνομίας και αναθέτει την εξιχνίαση της δολοφονίας στη νεαρή δικηγόρο Ζόρα.


Πίσω από τη σκοτεινή αυτή υπόθεση βρίσκεται ένα χειρόγραφο του Μεσαίωνα, που είχε σπείρει τον τρόµο σε όλη την Ευρώπη τα σκοτεινά χρόνια της Ιεράς Εξέτασης. Η Ζόρα, η οποία καλείται να βρει το νήµα που θα την οδηγήσει στη λύση του µυστηρίου, µπαίνει στον κόσµο της µαγείας, οι αρχαίες τελετές του οποίου οδηγούν στη λύση του σκοτεινού αινίγματος...


Το πρώτο βιβλίο ενός νέου µεγάλου ονόµατος στο θρίλερ, το οποίο µεταφράζεται ήδη σε 24 γλώσσες.


Όταν είδα το βιβλίο σκέφτηκα πως έχουμε άλλον ένα ιμιτασιόν Dan Brown με ξανθό και μακρύ μαλλί και το αγόρασα με συγκρατημένη απαισιοδοξία. Τελικά δεν είναι κακό. Για την ακρίβεια μου φάνηκε πολύ καλύτερο και λιγότερο τραβηγμένο από το Οχτώ που σχολιάσαμε πιο πριν. Ο μύθος του βιβλίου είναι καλά διατυπωμένος και πιστευτός ενώ η λύση που δίνεται στο τέλος είναι ικανοποιητική και καλά τεκμηριωμένη χωρίς αλχημίες και μαγκανείες. Επιπλέον το βιβλίο διαδραματίζεται και περιγράφει μια άγνωστη σε μας χώρα -- την Ισλανδία -- την οποία πολύ ευχαρίστως θα επισκεπτόμουν ύστερα από όσα διάβασα :-).


Δε θα πρέπει να ξεχνάμε βέβαια πως το έργο είναι ένα θρίλερ και αν το στομάχι σας δε σηκώνει επαφές με τμήματα από ανθρώπινα σώματα, καλό θα ήταν να το αποφύγετε. Στα μειονεκτήματα του βιβλίου θα πρέπει να συμπεριληφθεί και η μάλλον άτυχη μετάφραση στην οποία η αδόκιμη έκφραση ο τάδε ξαναπήρε να μιλάει, διαβάζει ή ... δεν ξέρω κι εγώ τι εμφανίζεται τόσο συχνά που καταντάει ενοχλητική.


Το πρώτο κεφάλαιο του βιβλίου μπορείτε να διαβάσετε online κάνοντας click εδώ.